در واشنگتن همه چیز به ظاهر طبق روال است: نمایندگان در حال خواندن بندهای یک لایحه ۹۴۰ صفحهایاند، ساعتها در مجلس سنا سپری میشود، رأیگیریها یکی پس از دیگری برگزار میشود. اما آنچه در حال وقوع است، آرامش پیش از طوفانی در دل اقتصاد آمریکاست؛ طوفانی که میتواند اعتماد جهانی به اوراق قرضه خزانهداری آمریکا را متزلزل کند، کسری بودجه را به سطحی تاریخی برساند و حتی دلار را به مسیر تازهای سوق دهد. این لایحه که دونالد ترامپ با شور و حرارت از آن دفاع میکند، بیش از آنکه یک طرح مالی باشد، یک بیانیه سیاسی، یک برنامه انتخاباتی و شاید، بزرگترین قمار اقتصادی قرن جدید است.
ابعاد غولآسای یک لایحه پرهزینه
در بامداد روز یکشنبه، مجلس سنای آمریکا با رأی ۵۱ به ۴۹، تصمیم به آغاز بررسی یکی از بزرگترین لوایح مالی تاریخ ایالات متحده گرفت. لایحهای که شامل کاهش مالیات، هزینههای گسترده نظامی، اصلاحات مرزی و قطع برخی حمایتهای اجتماعی مانند Medicaid و SNAP میشود. برآورد دفتر بودجه کنگره (CBO) نشان میدهد این لایحه در صورت تصویب، بدهی ملی آمریکا را طی ۱۰ سال آینده تا ۳.۳ تریلیون دلار افزایش خواهد داد؛ رقمی که ۸۰۰ میلیارد دلار بیش از نسخه تصویبشده در مجلس نمایندگان است.
مخالفت با ریاضت، استقبال از جادوی رشد؟
حامیان لایحه از جمله خود ترامپ مدعیاند که این بدهی به لطف رشد اقتصادی بیسابقه جبران خواهد شد. او در Truth Social نوشت: «ما با رشد بیسابقه، همه چیز را ده برابر جبران خواهیم کرد.» اما اقتصاددانان مستقل این ادعا را سادهانگارانه و بدون پشتوانه میدانند. آنها هشدار میدهند که اعتماد به افزایش درآمدهای مالیاتی از طریق رشد، مانند شرطبندی روی بختآزمایی است.
وقتی محافظهکاران هم هشدار میدهند
سناتور رند پال، یکی از معدود جمهوریخواهان مخالف لایحه، از افزایش ۵ تریلیون دلاری سقف بدهی در این طرح ابراز نگرانی کرد. سناتور تام تیلیس از کارولینای شمالی نیز اعلام کرد که بهدلیل حذف حمایتهای Medicaid، به این لایحه رأی نخواهد داد و اعلام کرد که برای دور بعدی نامزد نخواهد شد؛ تصمیمی که با تهدید مستقیم ترامپ برای حمایت از رقیب انتخاباتیاش همراه بود.
اروپا جایگزین خزانهداری؟ سیگنالها روشن است
بازارهای جهانی نیز بیتفاوت نماندهاند. به گفته تاشینوبو چیبا، مدیر سرمایهگذاری شرکت Simplex ژاپن، سرمایهگذاران خارجی به تدریج در حال خروج از بازار اوراق خزانه آمریکا و ورود به بازارهای جایگزینی چون اوراق قرضه آلمان، فرانسه و استرالیا هستند. دلیل؟ نوسانات شدید در سیاستهای مالی و گمرکی ترامپ، افزایش کسری بودجه و کاهش رتبه اعتباری آمریکا توسط مؤسسه Moody’s در ماه مه.
بر اساس دادههای رسمی، در ماه آوریل حدود ۱۴.۲ میلیارد دلار از بازار بدهی آمریکا خارج شده است. این خروج سرمایه از بزرگترین بازار بدهی دنیا، به نوعی رأی عدم اعتماد سرمایهگذاران به پایداری مالی ایالات متحده است.
زنگ خطر برای دلار و اوراق خزانه
در حالی که بازدهی اوراق ۱۰ ساله آمریکا تا ۴.۶۲۹٪ نیز افزایش یافته و در محدوده پرنوسانی بین ۳.۹ تا ۴.۶٪ نوسان دارد، تحلیلگران هشدار میدهند که این نوسانات میتواند به مرور ارزش دلار را تحتتأثیر قرار دهد. از سوی دیگر، افزایش نرخ بهره برای جذابکردن اوراق خزانه، خود فشار مضاعفی بر اقتصاد وارد خواهد کرد، خصوصاً در شرایطی که تورم داخلی نیز تهدیدی مداوم است.
شفافسازی یا حسابسازی؟ مناقشه بر سر روش محاسبه هزینهها
سناتورهای جمهوریخواه روش محاسبه CBO را نپذیرفتهاند و از فرمولی جایگزین استفاده میکنند که هزینه تمدید کاهش مالیاتی سال ۲۰۱۷ را محاسبه نمیکند. طبق تحلیل مرکز Bipartisan Policy Center، این محاسبات جایگزین میتواند به شکل مصنوعی، صرفهجویی ۵۰۰ میلیارد دلاری در ظاهر ایجاد کند؛ تحلیلی که یکی از کارشناسان این مرکز آن را «شعبده مالیاتی» خوانده است.
تاثیر سیاسی، اقتصادی و انتخاباتی
ترامپ قصد دارد تصویب نهایی این لایحه را تا پیش از ۴ ژوئیه، روز استقلال آمریکا، بهپایان برساند. این تلاش، نمادی از عزم او برای دستیابی به دستاوردی بزرگ پیش از رقابتهای انتخاباتی ۲۰۲۶ است. اما تأثیرات این لایحه به مراتب فراتر از یک جشن انتخاباتی خواهد بود.
اگر تصویب شود:
- بدهی عمومی آمریکا از ۳۶ تریلیون دلار به بیش از ۴۰ تریلیون خواهد رسید؛
- فشار تورمی افزایش مییابد و فدرال رزرو برای کنترل آن، احتمالاً نرخ بهره را بالا میبرد؛
- سرمایهگذاران خارجی بیش از پیش به اوراق قرضه آلمان و استرالیا روی میآورند.
اگر رد شود:
- شکاف درون حزب جمهوریخواه عمیقتر خواهد شد؛
- قدرت مانور ترامپ برای انتخابات آتی کاهش مییابد؛
- بازارها بهطور موقت با کاهش نرخ بهره و تثبیت دلار نفس خواهند کشید.
فرصتهایی در دل تهدید
برای معاملهگران بازار فارکس، این وضعیت یک میدان مین و در عین حال، میدان فرصت است. نوسانات نرخ بهره، بازده اوراق، ارزش دلار و سیاستهای گمرکی ترامپ، همگی عواملی هستند که میتوانند جفتارزهایی چون USD/JPY، EUR/USD و حتی طلا را تحتتأثیر قرار دهند.
فرصت برای تریدرها:
- در کوتاهمدت: استفاده از نوسانات دلار و بازدهی اوراق برای اسکالپ و معاملات لحظهای.
- در میانمدت: رصد افزایش تورم و تصمیمات آتی فدرال رزرو برای معاملات در جفتارزهای با حساسیت تورمی، مانند USD/CHF یا AUD/USD.
- در بلندمدت: تغییر جهت جریان سرمایه جهانی از آمریکا به سمت اروپا و آسیا.
لایحه «بزرگ، زیبا» و بهظاهر طلایی دونالد ترامپ، در واقع پیچیدهترین چالش اقتصادی ایالات متحده طی یک دهه اخیر است. تصمیمگیری درباره آن نهتنها آینده اقتصاد آمریکا، بلکه جایگاه دلار و اوراق خزانه در نظام مالی جهانی را رقم خواهد زد. در این میان، معاملهگران هوشمند کسانی خواهند بود که نه در پی اثبات پیشبینی، بلکه در پی انطباق سریع با سناریوهای در حال تغییر خواهند بود.
